Category Archives: Politics

This is the great ideological battle of our time

It used to be capitalism vs. communism, free markets vs. central planning

When people talk about ideologies and political beliefs, the mind usually goes to the left/right political divide, commonly referred to as the “political spectrum“. On one side -and I’m obviously oversimplifying here for the sake of brevity- are the proponents of ideas like central planning, social welfare, big government and redistributive taxation. Names like Marx, Lenin, Rosa Luxemburg, Olof Palme and many others come to mind. On the other side one can find ideas like free markets (and their invisible hand), the law of supply and demand, laissez-faire, entrepreneurship and, generally speaking, as small a government as possible. People mention names like Adam Smith, Keynes, Hayek, Milton Friedman and at the extreme end, Ayn Rand.

In addition to the above, if you follow a more holistic school of thought like e.g. the political compass, you would note that there’s more to politics than the way the state handles people’s money. The social behaviours that are or are not allowed are at least as important, if not more. On one hand you have progressive, permissive societies, like Denmark or the Netherlands, and on the other conservative, authoritarian ones like China or Russia.

So clearly both the economic and the societal dimensions of politics are important. People have not only hotly debated the differences between different forms of government, they have literally given their lives for it.

Today, it’s… a bit different.

It’s not that these differences do not exist, or have been ironed out. There are still people that believe that “workers should own the means of production” (a Marxist thesis) or that “a man’s ego is the fountainhead of human progress” (an Ayn Rand thesis).

But everyone that takes even a casual look at talk shows, or the social networks, actually any medium that hosts public discourse will note that the lines are increasingly being drawn in a different way: those that base their opinions on reason -or at least try- and those that advance or fall prey to conspiracy theories and other instances of unfounded beliefs.

I’ve first come to this realization some months ago, when I noted that, during discussions in a social network, I kept agreeing with a left-leaning doctor while being more of a free-market person myself (though I’m nowhere near to being an Ayn Rand fan). At the same time, the doctor kept disagreeing with people that belonged to the same party -or at least were clearly left-leaning. Why? Both of us were defending government policies that, no matter how much you liked or hated the current Greek government, were based on the medical research that was available at the time. The “others” were bashing the actions of the government… because they were followers of a different political party. Whether the actions of the government were right or wrong, it simply didn’t matter. For them, the opposing party will always be wrong.

I’ve since tried to follow this a bit more closely, and by now it’s clear to me. You see distinguished members of the US Republican Party distance themselves or even denounce Donald Trump. You have virologists that present solid, peer reviewed evidence on COVID-19, and others that rely on unscientific gobbledygook, even flat-out schoolboy math errors, just so they can advance that “COVID is mostly harmless” or “it’s no worse than the flu” (which it bloody isn’t).

Are there always two sides of the story?

Look, let’s be honest here: the last man described as “universalist”, an all-knowing polymath, was Henri Poincaré, and he died more than 100 years ago. Since then, all of us have to please our trust somewhere. We have to believe that someone, in certain areas, tells the truth -and build up on that.

But reducing the matter to just “I believe A, you believe B, why is your belief better than mine?” misses a very big point. At the very minimum, there are beliefs that are validated by reality and ones that are not. To take a simple example: many of us regularly use GPS to help us drive through our city. If you believe that earth is flat, it’s… a little strange to be able use the signal from satellites, isn’t it?

So the conclusion I’ve drawn from all this is the following: sometimes I find myself agreeing with people that normally don’t share my political opinions. Conversely, I might disagree with people that do. That’s fine. At the end, we share the most important political thesis of all: there exists an objective reality and the best way to discover it is to use the scientific method. And yes, reality imposes constraints on us, often unpleasant, and until we find a way to work around them, we need to accept them.

And no amount of YouTube videos can change that.

Σκεψεις για την “Τελευταια Μπλοφα”

Είμαι σε διακοπές, και όπου βρεθώ μια αγαπημένη συνήθεια είναι η επίσκεψη στο τοπικό βιβλιοπωλείο. Πάνω πάνω στα ευπώλητα ήταν το “Η τελευταία μπλόφα” της Ε. Βαρβιτσιώτη και Β. Δενδρινού. Το ειχα δει και τρέντινγκ στα σόσιαλ, ε το πήρα.

Το ρούφηξα σε λιγότερο από 24 ώρες. Και δεν είναι τόσο καλό όσο λένε, είναι ακόμη καλύτερο.

Παρότι ήξερα την ιστορία, σε ικανοποιητικό βαθμό, ως οικονομική και πολιτική, το βιβλίο την εξιστορεί από την προσωπική ματιά των πρωταγωνιστών. Αποτυπώνονται στιγμές που, για προφανείς λόγους, δεν είδαν το φως της δημοσιότητας όπως σύμβουλοι να απελπίζονται, πρωθυπουργοί να κοιμούνται σε καναπέδες, ο Ρέντσι να βάζει τις φωνές στη Μέρκελ και ο Ολάντ να πηδάει μπαλκόνια (!)

Αλλά δεν είναι κουτσομπολίστικο βιβλίο. Ίσα ίσα που δίνει την πίεση που είχαν όλοι -ή σχεδόν όλοι- να βρουν μια λύση σε μια κατάσταση που χάρη στην καταστροφική ανωριμότητα της τότε ελληνικής κυβέρνησης πήγε από το κακό στο χειρότερο σε χρόνο μηδέν.

Καταγραφω 2-3 σκέψεις, ιδέες και απορίες που έχω, τόσο για την ιστορία όσο και για το βιβλίο:

Η πρώτη και σίγουρα η σημαντικότερη: φαίνεται στο βιβλίο, αλλα ήταν και προφανές σε όσους παρακολουθήσαμε(*) αυτή την ιστορία, από τις αρχές μέχρι το φθινόπωρο του 2015, ότι η συμπεριφορά των εταίρων της Ελλάδας (χώρες ΕΕ, ΕΚΤ, ΔΝΤ κλπ.) ήταν πολύ ελαστικότερη προς την νέα τότε κυβέρνηση (ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ) παρά προς τις προηγούμενες (ΠΑΣΟΚ & ΝΔ-ΠΑΣΟΚ-ΔΗΜΑΡ). Κι αυτό όχι μόνο στην αρχή αλλά ακόμα και αργότερα, όταν είχε ήδη φανεί καθαρά ότι οι περισσότεροι άνθρωποι της νέας κυβέρνησης ήταν ιδεοληπτικοί, ανίκανοι για οποιαδήποτε σοβαρή εργασία τέτοιου μεγέθους και πολυπλοκότητας.


Το βιβλίο δεν δίνει κάποια απάντηση. Σε κάποια σημεία μόνο διαφαίνεται, αν το ερμηνεύω σωστά, ότι με τις προηγούμενες κυβερνήσεις οι εταίροι είχαν αφενός μπουχτίσει με την απροθυμία τους να κάνουν τις επώδυνες αλλά αναγκαίες μεταρρυθμίσεις και αφετέρου τις θεωρούσαν -σωστά- υπεύθυνες για το χάλι της χώρας. Αν ισχύει αυτό, είναι στην ουσία παρόμοια λογική με το “τους είδαμε τους παλιούς, ας δοκιμάσουμε κάτι καινούριο” που έλεγαν αρκετοί πολίτες πριν τις εκλογές του 2015(**).

Η δεύτερη είναι οτι πρέπει να θυμόμαστε, όσοι δεν ασχολούμαστε ενεργά με την πολιτική, ότι η πολιτική κρίνεται από τα αποτελέσματά, όχι από τα λόγια. Είναι χαρακτηριστική η εικόνα της Μέρκελ που επισκέπτεται την Ελλάδα προ των εκλογών του 2015, βλέπει τα συνθήματα (“go back” κλπ) και, μετά τις εκλογές, δεν έχει κανένα πρόβλημα να συνεργαστεί με τους ίδιους που την καθύβριζαν.

Και η τρίτη, για το βιβλίο: θα ήταν χρήσιμο, σε κάποια επανέκδοση ίσως, να μπει ένα timeline, μια χρονική γραμμή που να δείχνει την αλληλουχία των γεγονότων. Ίσως ακόμα και δυο: μια από το 2009 ως το τέλος του 2015, που να δείχνει τα μείζονα γεγονότα (εκλογές 2009, Καστελόριζο, μνημόνιο 1, κυβέρνηση Παπαδήμου κλπ) και μια να κάνει ζουμ από την αρχή του 2015 ως το φθινόπωρο, με τα πάμπολλα Eurogroup, τα capital controls κλπ.

(*) την ελληνική κρίση την έζησα “άμεσα”, ζούσα και εργαζόμουν δηλαδή στην Ελλάδα, μέχρι την άνοιξη του 2012. Ήδη στα τέλη του 2011 είχα αποφασίσει ότι το ρίσκο για μένα, είτε λόγω grexit είτε πολύ απλά ότι μπορεί να έμενα άνεργος λόγω ύφεσης, ήταν πολύ υψηλό. Έτσι τον Φεβρουάριο του 2012 ξεκίνησα να ψάχνω για δουλειά στο εξωτερικό, και τέλη Απρίλη έμπαινα σε μια γκαρσονιέρα της Ζυρίχης. Από το φθινόπωρο 2012 και πέρα, παρότι φυσικά παρακολουθούσα τα πάντα με λεπτομέρεια, οι εξελίξεις δεν είχαν πάνω μου τις άμεσες συνέπειες που είχαν για τους φίλους μου -όσους δεν είχαν ήδη βγαλει εισητήριο χωρίς επιστροφή.

(**) το κυριότερο επιχείρημα όλων όσων τους έλεγα ότι οι ισχυρισμοί ΣΥΡΙΖΑ ήταν ανεδαφικοί (“θα καταργήσω τα μνημόνια μ’ένα νόμο κι ένα άρθρο” και άλλα ανεκδιήγητα), παρότι το καταλάβαιναν και το δεχόταν, ήταν “έστω και τα μισά από αυτά που υπόσχεται να κάνει, πάλι καλά θα είναι”. Αυτό… όπως είδαμε όλοι, δεν πήγε και πολύ καλά.

Post-truth, clearly illustrated

That’s a piece of news, tweeted by a random guy, that went viral. It’s false, but it didn’t matter at all.

Note that this is NOT a typical fake news case. The “guilty” guy -the one who tweeted the wrong info- actually did some effort to verify if his claim was true. Not that much; but this is totally understandable given that he had, like, 40 followers (basically his friends). And when his tweet went viral and was shared 100s of 1000s of times, he tried to find the truth. When he did, he admitted it, deleted the original tweet and posted the fact that it was false.

It didn’t matter.

These are not the buses you’re looking for

It immediately became, and still is, “proof” for a lot of people, asserting a fact that never happened.

I’m becoming increasingly desperate. There really doesn’t look any way out of this mess. People will believe anything if they want to believe it. And through the internet, it’s all too easy to find it. True or not; it doesn’t matter.


Μόλις διάβασα ένα άρθρο του BBC σχετικά με τον διάσημο κατάσκοπο-προδότη της Αγγλίας, τον Kim Philby. ​Είναι τρομακτικό να διαβάζεις πόση δύναμη έχει, και που μπορεί να οδηγήσει, η ιδεοληψία:

“[Kim Philby’s] KGB handler next instructs him to get the top job by removing his boss, Felix Cowgill.”

“It was a very dirty story – but after all our work does imply getting dirty hands from time to time but we do it for a cause that is not dirty in any way,” Philby explains.

“I have to admit that was the most blatant intrigue against a man I rather liked and I admired but the instructions stood and nothing I could do would alter them.”

Για όσους ξέρουν ποιός είναι ο Kim Philby ή έχουν διαβάσει έστω και ένα μυθιστόρημα του John le Carré, το άρθρο του BBC είναι must.

Η πολιτικη του φθονου

Αυτό το κείμενο, στη Ναυτεμπορική, “χτύπησε” ευαίσθητη χορδή:

Η διάκριση «εχθρού-φίλου» είναι ωφέλιμη πριν και κατά τη διάρκεια μιας εκλογικής μάχης […]

Οδηγεί, όμως, στην πολιτική και κοινωνική καταστροφή εάν παραμένει και μετά την επίτευξη του πολιτικο-εκλογικού στόχου […]

Ο κοινωνικός φθόνος είναι ο καρκίνος μιας κοινωνίας.

Δεν είναι τίποτα νέο: μπλε και πράσινα καφενεία υπάρχουν σε κάθε χωριό εδώ και δεκαετίες. Αλλά η τρέχουσα κυβέρνηση έχει σπάσει όλα τα ρεκόρ –και ο κατήφορος σταματημό δεν έχει.